Düzenli ve korunmasız cinsel ilişkiye rağmen hamileliğin gerçekleşmemesi olarak tanımlanan infertilite, günümüzde önemli bir üreme sağlığı sorunu haline gelmiştir. Türkiye'de son yıllarda infertilite nedeniyle sağlık kuruluşlarına başvuranların ve yardımcı üreme tedavilerine talebin arttığı bildirilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) verilerine göre dünya genelinde üreme çağındaki yaklaşık her 6 kişiden biri, yaşamının bir döneminde infertilite sorunuyla karşılaşmaktadır. İnfertilite vakalarının yaklaşık %30’unun kadına bağlı nedenlerden kaynaklandığı belirtilmektedir. Acıbadem Kozyatağı Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Dr. Gamze Karababa, son yıllarda artış gösteren kadın infertilitesinin, genetik özellikler ve ilerleyen yaş gibi değiştirilemeyen faktörlerin yanı sıra hatalı alışkanlıkların da büyük bir rol oynadığını vurgulamaktadır. Dr. Karababa, obezite, aşırı zayıflık, sigara ve alkol tüketimi, hareketsiz yaşam sürme ve sağlıksız beslenmenin üreme sağlığını olumsuz etkilediğini ifade etmekte ve sağlıklı bir yaşam sürmenin infertilite riskini en aza indirmek açısından büyük önem taşıdığını belirtmektedir.

Hamilelik Planını Sürekli Ertelemek

Günümüzde kadınlar, eğitim, kariyer ve sosyal yaşam nedeniyle annelik yaşını erteleyebilmektedir. Dr. Gamze Karababa, kadın üreme sistemi açısından yaşın kaçınılmaz bir faktör olduğunu vurgulamakta ve kadınların belirli bir yumurta rezerviyle dünyaya geldiğini belirtmektedir. Zamanla yumurta sayısının azaldığını ve kalan yumurtalarda kromozomal bozukluk görülme olasılığının arttığını söyleyen uzman, özellikle 35 yaşından sonra üreme kapasitesinin belirgin şekilde azaldığını ve 40 yaş sonrasında daha hızlı bir azalma yaşandığını eklemektedir. Bu noktada, 35 yaş ve üzerindeki kadınların 6 ay boyunca düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen hamile kalamazlarsa vakit kaybetmeden bir hekime başvurmaları gerektiği uyarısını yapmaktadır.

Sigara ve Nikotin Ürünleri Kullanmak

Sigara, kadın üreme sağlığını birçok mekanizma ile olumsuz etkileyebilmektedir. Sigara dumanında bulunan toksik maddeler, yumurtalık dokusuna zarar verebilir ve hamilelik sürecini uzatabilir. Amerikan Üreme Tıbbı Derneği’nin araştırmalarına göre, sigara içen kadınlarda infertilite riski daha yüksektir. Elektronik sigaraların da bu bağlamda güvenli bir alternatif olmadığı vurgulanmaktadır.

Kilo Kontrolünü İhmal Etmek

Vücut ağırlığı, kadınların hormonal sistemi ve yumurtlama düzeni ile ilişkili birçok sorunu beraberinde getirebilir. Obezite ve çok düşük vücut ağırlığı, hem hormonal dengeleri bozmakta hem de üreme sağlığını tehlikeye sokmaktadır. Dolayısıyla, sağlıklı ve sürdürülebilir bir vücut ağırlığı hedeflenmeli, dengeli bir beslenme ve düzenli fiziksel aktivite ile ideal kiloya ulaşılmalıdır.

Aşırı Alkol Tüketmek

Sık ve yüksek miktarda alkol tüketimi, kadınlarda hormonal dengeyi olumsuz etkileyebileceği gibi, üreme sağlığı üzerinde de ciddi olumsuzluklara yol açabilir. Hamilelik planlama döneminde ve sonrası için alkol tüketiminin sınırlandırılması önerilmektedir.

Hareketsiz Yaşamak ve Sağlıksız Beslenmek

Uzun süreli sağlıksız beslenme ve hareketsizlik, kilo artışı ve insülin direnci gibi problemlere yol açarak üreme sağlığını olumsuz etkileyebilir. Dr. Gamze Karababa, aşırı fiziksel aktivitenin de bazı kadınlarda adet düzensizliklerine yol açabileceğine dikkat çekmektedir.

Düzenli Jinekolojik Kontrolleri Aksatmamak

Herhangi bir sorun ortaya çıktığında jinekolojik kontrollerin yapılması gerektiği düşünüldüğünde, bu yaklaşımın hatalı olduğu ifade edilmektedir. Dr. Karababa, düzenli jinekolojik kontrollerin ihmal edilmemesi gerektiğini özellikle belirtirken, adet düzensizliği, uzun süren adet gecikmeleri, şiddetli adet ağrıları gibi durumların zamanında değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.